• Klachtenbehandeling
• Organisatie van inspraak
• Voorstellen van burgers
• Verzoekschriften
• Gemeentelijke volksraadpleging
  
  

Klachtenbehandeling

Iedere gemeente moet een systeem ontwikkelen waarbij het als burger mogelijk is om klachten of suggesties aan de lokale overheid over te maken. De praktische regeling verschilt van gemeente tot gemeente. Het opstellen van een reglement is een bevoegdheid van de gemeenteraad.

• "Klantenmanagement"  - pdf - 662 Kb
  

 terug naar boven

Organisatie van inspraak

De gemeenteraad is bevoegd om initiatieven te nemen om de betrokkenheid en inspraak van burgers of doelgroepen te verzekeren bij de beleidsvoorbereiding, bij de uitwerking van de gemeentelijke dienstverlening en bij de evaluatie ervan. Rekening houdend met de wettelijke en decretale bepalingen kan alleen de gemeenteraad over gaan tot de organisatie van raden of overlegstructuren die opdracht hebben op regelmatige en systematische wijze het gemeentebestuur te adviseren. Het is ook de gemeenteraad die de nadere voorwaarden vastlegt ivm de samenstelling, de werkwijze en procedures.

Alle verslagen en einddocumenten van de raden of overlegstructuren moeten meegedeeld worden aan de gemeenteraad.

terug naar boven

Voorstellen van burgers

Het gemeentedecreet omschrijft twee mogelijkheden om als burger voorstellen voor te leggen aan de gemeenteraad. Een daarvan is de procedure van “voorstellen van burgers”. Mits het inzamelen van de nodige handtekeningen kan een burger een agendapunt aan de gemeenteraad toevoegen. Het agendapunt mag door de burger, tijdens de gemeenteraad, toegelicht worden.

Het verzoek om een agendapunt toe te voegen moet ondersteund worden door:

• 2% van de inwoners ouder dan 16 jaar in gemeenten met minder dan 15.000 inwoners;
• 300 inwoners ouder dan 16 jaar in gemeenten met minstens 15.000 en minder dan 30.000 inwoners;
• 1% van de inwoners ouder dan 16 in gemeenten met minsten 30.000 inwoners
  
  
• formulier " voorstel aan de gemeenteraad" -pdf - 165 Kb

terug naar boven

Verzoekschriften

Een andere manier om een voorstel aan de gemeenteraad voor te leggen is het systeem van verzoekschriften. Voor deze procedure hoeft men geen handtekeningen in te zamelen. In principe moet de verzoeker zelfs geen inwoner van de gemeente zijn. Daar staat tegenover dat een echt debat tijdens de gemeenteraad niet gegarandeerd is.

Het verzoek kan doorgespeeld worden aan het college, een gemeenteraadscommissie of gemeentedienst. De verzoekers kunnen gehoord worden door de gemeenteraad, maar  dat is absoluut 

• formulier "verzoekschrift aan de gemeenteraad" - pdf - 183 Kb 

terug naar boven

Gemeentelijke volksraadpleging

Referenda zijn in België niet mogelijk, maar het gemeentedecreet bepaalt wel dat een volksraadpleging mogelijk is. Het initiatief voor een volksraadpleging kan uitgaan van de gemeenteraad of van de burgers. Wanneer het initiatief van de burgers komt moet het ondersteunt worden door een bepaald percentage van de bevolking. Als de steun van de bevolking voldoen hoog is de gemeenteraad verplicht om een volksraadpleging te organiseren.

De vraag die voorgelegd wordt tijdens de raadpleging moet betrekking hebben op de bevoegdheden van de gemeenteraad of het schepencollege. Al zijn ook binnen deze beperking een aantal thema’s uitgesloten. Vragen van persoonlijke aard, over de begroting, de belastingen of retributies, of over de toegang van vreemdelingen tot het grondgebied zijn niet toegelaten. Het exact formuleren van de voorgelegde vraag is bovendien ook de verantwoordelijkheid van de gemeenteraad. Elke vraag moet te beantwoorden zijn met ja of neen. Een maand voor de raadpleging verspreidt de gemeente een informatiebrochure met daarin een objectief beeld van de problematiek, de standpunten van voor- en tegenstanders en de exacte vraag zoals tijdens de volksraadpleging zal gesteld worden.

Alle inwoners, ouder dan 16 jaar, kunnen een verzoek indienen én deelnemen aan de raadpleging. De deelname is niet verplicht, maar een minimale opkomst is vereist. Blijft de opkomst onder de minimale opkomst dan worden de stemmen niet geteld. De uitslag van de volksraadpleging is niet bindend. De gemeenteraad kan de uitslag dus naast zich neerleggen.

Een volksraadpleging op initiatief van de bevolking moet ondersteund worden door minstens:

• 20% van de inwoners in gemeenten met minder dan 15.000 inwoners;
• 3.000 inwoners in gemeenten tussen 15.000 en 30.000 inwoners;
• 10% van de inwoners in gemeenten met meer dan 30.000 inwoners.

De minimale opkomst bedraagt een zelfde aantal inwoners.

terug naar boven